Voor degenen die mijn weblog vier weken lang hebben gelezen; ik heb al veel geschreven over mijn ervaringen in New York. Wat kan ik nog meer zeggen dan dat het vier geweldige, enerverende en leerzame weken waren. Ik heb mijn stage intens beleefd en heb geprobeerd me voor vier weken zo volledig mogelijk in de Amerikaanse, New Yorkse en ambtelijke cultuur onder te dompelen. Hoewel ik een buitenstaander bleef (en blijf) denk ik dat het aardig gelukt is en dat ik me redelijk goed heb staande gehouden, zowel op het werk als privé, in een vreemde omgeving.

Als ik aan mijn tijd in New York terugdenk, denk ik aan:

………‘paniek’ op mijn eerste werkdag toen ik na een bezoekje aan het toilet verdwaald raakte in het labyrint van cubicles en ik mijn bureau niet meer kon vinden. Vanaf die dag nam ik altijd een vaste route naar de lift en naar het toilet met ‘vaste herkenningspunten’ zoals de printer en ‘die ene paarse wand’.

………mijn irritatie over het feit dat er in mijn nabije omgeving in Queens geen enkele reformwinkel was en het besef dat als ik er niet snel in slaagde een healthfoodstore te vinden, ik vier weken overgeleverd was aan klef en smakeloos brood. Gelukkig vond ik een Whole Food Supermarkt bij Union Square.

………mijn verbazing in de trein naar Massachusetts, waar een mevrouw achter mij honderduit verhalen aan het vertellen was aan een medepassagier. Je zou denken dat ze elkaar goed kenden maar het waren tot die dag vreemden van elkaar! Ze vertelde over haar vriend en hoe lang ze verkering hadden, over haar baas die zo moeilijk was, over haar niet afgemaakte opleiding aan Artschool (toch niet iets om vrijwillig te vermelden volgens mij), waar ze had gewoond en waar ze nu woonde. Waar komt die behoefte van Amerikanen toch vandaan om altijd en overal tijdelijke vriendschappen met Jan en Alleman te sluiten?

………die dag in City Hall Park, zittend op een bankje, toen een mevrouw vriendelijk vroeg of ik er bezwaar tegen had als ze rookte. Flabbergasted door zoveel thoughtfulness en consideration, in de openbare ruimte notabene, vergat ik mijn standaardantwoord in dit soort gevallen (ik heb liever niet dat u rookt) en zei: “nee hoor, ga uw gang”, waarop zij zei: “ik zal er voor zorgen de rook vooral niet in uw richting te blazen”. Waarom kan dit nou niet in Nederland?

Als ik aan mijn tijd in New York terugdenk denk ik ook aan:

……… mijn eerste week waarin ik volledig overdonderd (blown away) was door het enthousiasme en de inspirerende verhalen van medewerkers van SBS, directeuren van BID’s en stuurgroepleden. Hoe kun je zelf niet enthousiast raken door al die positieve verhalen?

………mijn tweede week, de honeymoon fase voorbij, waarbij ik me afvroeg of er geen mensen in New York te vinden zijn die niet enthousiast zijn over BID’s. Langzamerhand werden naast de voordelen ook de nadelen zichtbaar.

………mijn derde week waarin ik besefte dat het goed is naar andere steden te kijken en te leren van wat zij doen op het gebied van economische ontwikkeling. Maar ook het besef dat we het in Amsterdam (-Noord) goed doen en in een ministad (vergeleken met New York) even hard en met dezelfde inzet werken voor de stad.

………mijn vierde week waarin ik ondanks een geweldige tijd toch blij was dat ik weer naar huis ging. In vier weken heb ik internationale ervaring opgedaan, me allerlei nieuwe gebruiken en systemen eigen gemaakt (computer, Siebel invoersysteem, subway, bus- en metrocardsysteem, ‘hoe werkt het Amerikaanse mobiele telefoonsysteem in hemelsnaam?’) en flexibel ingespeeld op situaties die anders waren dan vooraf voorgesteld. Voor iemand die houdt van vaste patronen, zekerheid en die altijd zeer goed voorbereid is (tot op het bijna neurotische af), kunnen onverwachte situaties vervelend zijn, maar aan het einde van mijn stage besefte ik dat ik me sneller aanpas dan van te voren gedacht.

Met de gedachte dat als ik me vier weken staande kan houden in een stad als New York, ik het overal kan, stap ik zaterdag in het vliegtuig, terug naar huis, terug naar mijn stad Amsterdam.

Het doel van mijn reis naar New York is bekend: onderzoek doen naar BID’s. Uiteraard werk ik hard om in een beperkte tijd zoveel mogelijk informatie te verzamelen. Is er naast werk nog tijd voor iets anders? Jawel, in the city that never sleeps is er voldoende te doen om mijn vrije tijd te vullen met………….shoppen bij Bloomingdales, Macy’s, Century 21, Barnes & Nobles, J&R Music World, GAP, H&M en Ralph Lauren…………….wandelen en de stad ontdekken via wandelingen van Big Onion Walking Tours, zoals de Wallstreet Walking Tour en de Multi-Ethnic Eating Tour……………..naar de film bij 42nd Street (A History of Violence en Flightplan zijn echte aanraders)……………. een treinreis naar Leverett, Massachusetts om Petriana en haar kinderen te bezoeken……………….het bezoeken van een expositie over slavernij in New York…………………boodschappen doen in de Whole Food Supermarkt bij Union Square (helaas pas in mijn derde week ontdekt)…………….tv kijken: naar de nieuwste afleveringen van CSI, Gilmore Girls, Lost, Alias, As the World turns, ER, Desperate Housewives………………een Tall Caramel Frappuchino drinken bij Starbucks onder het genot van de zondageditie van de New York Times (door de dikte van de krant doe ik er langer dan een week over), wandelen over Union Square op zaterdagmiddag, stoppend bij de vele kraampjes met biologisch-dynamische etenwarens van de Farmer’s Market……………….

Minister Brinkhorst vindt dat we in Nederland langer en harder moeten werken. Hierbij neemt hij vaak Amerika als voorbeeld. Gaat zijn beeld van hardwerkende Amerikanen ook op voor de ambtenaren van de gemeente New York?

De avond voor mijn eerste werkdag sprak ik Petriana, een goede vriendin die voorheen in New York woonde en nu in Leverett, Massaschusetts. Ik was een beetje zenuwachtig; zou alles wel goed gaan? Maak je niet druk zei ze. Je bent slim en werkt hard en als je begint zul je zien hoe lui vele New Yorkse ambtenaren zijn. Mijn tijdelijke collega’s bij SBS zijn echter verre van lui, ondanks het idee dat veel New Yorkers naar mijn mening van ambtenaren hebben. Ze werken hard en met 250 medewerkers zet de Department of SBS zich in om de economie in een stad met ± 8 miljoen inwoners te stimuleren. Maar werken ze harder dan in Amsterdam? Nee, zeker niet.

Een volledige werkweek is 35 uur (1 uur minder dan in Amsterdam). De werkdag begint om 9.00 uur en eindigt om 17.00 uur. Er zijn geen bloktijden waarbinnen je mag beginnen dus de meeste medewerkers beginnen om 9.00 uur precies en om 17.00 uur stroomt bijna het hele gebouw leeg. Ze hebben 1 uur pauze (eigen tijd), van 12.00 uur tot 13.00 uur, of van 13.00 uur tot 14.00 uur. Niet zo veel verschil dus. Wel hebben medewerkers van de gemeente New York weinig vakantie. In het eerste jaar dat je bij de gemeente werkt heb je slechts 12 dagen vakantie. Elk jaar bouw je een paar dagen extra op. Dit is echter niet iets om na te streven. De vakbonden in New York moeten gewoon hun werk beter doen!
Een ander verschil: over het algemeen gaan de medewerkers van SBS erg netjes gekleed: stemmig grijs, zwart en donkerblauw. Mannen in pak met stropdas, vrouwen nette rok of broek en jasje. Behalve op vrijdag. Op Casual Friday blijven de krijtstreep-ensembles in de kast en vieren medewerkers dat het weekend nabij is met kaki outfits, nette spijkerbroeken en truien.

Op mijn eerste dag had ik lunch met Eddy, werkzaam bij één van de diensten van de gemeente New York. Enerzijds klaagde hij over zijn leven als ambtenaar. Ze waren overworked en underpaid. Al enkele jaren hadden ze nauwelijks loonsverhoging gekregen en tegelijkertijd werd alles duurder: kinderopvang, ziektekosten, gas en licht. Anderzijds was hij ook tevreden met zijn baan en de verworven vrijheden die zijn functie hem, na een aantal jaren, nu bood. Klinkt dit enigszins bekend?
Er zijn veel verschillen tussen Amerika en Nederland, tussen New York en Amsterdam, maar ambtenaren in beide steden lijken erg veel op elkaar.

Op mijn eerste werkdag bij de Department of SBS had ik een afspraak met George Glatter (Assistent Commissioner). Hij vertelde dat SBS altijd bereid is een werkplek te bieden aan stagiaires. Daar staat tegenover dat ze ook een bijdrage van stagiaires vragen. Mij werd gevraagd na te denken over mijn bijdrage aan SBS.

Tijdens mijn introductieronde was ik langs het Business Solution Center (vergelijkbaar met de Ondernemershuizen in Amsterdam) geleid. Daar hebben ze altijd mensen nodig om gegevens in een monitoringsysteem in te voeren. Misschien is werken bij het Business Solution Center wel een goed idee dacht ik. Met mijn beperkte kennis van de Engelse taal en New Yorkse gebruiken moest het werk dat ik wilde doen niet al te ingewikkeld zijn. Maar hoe moeilijk kan het zijn een aantal NAW gegevens in een systeem in te tikken als je in staat bent een eigen website te maken? Werken bij het Business Solution Center is een perfecte manier om te zien hoe het er aan toe gaat in de New Yorkse variant van een Ondernemershuis. Misschien kan ik nog wat ideeën opdoen voor ons eigen Ondernemersloket in Amsterdam-Noord.

Ik werk nu elke donderdag bij het Call Center van de Business Solution Center, 110 William Street. Iedereen die het algemene nummer van de gemeente New York belt (311) met vragen op het gebied van ondernemen in de stad, wordt doorverbonden met het Center. Hier krijgen 4 medewerkers jaarlijks 20.000 telefoontjes binnen. Dit is 1% van alle telefoontjes die binnenkomen op het telefoonummer 311. Medewerkers beantwoorden algemene vragen zoals: waar kan ik een vergunning aanvragen als ik een restaurant wil beginnen? Ik wil mijn zaak verhuizen naar een ander stadsdeel, hoe doe ik dat? Of mensen willen een eigen zaak beginnen en weten niet precies waar ze moeten beginnen. Zonodig maken de medewerkers van het Call Center ondernemers erop attent dat SBS ook andere programma’s heeft zoals Economische Kansenzones of BID’s. Ook verwijzen ze ondernemers door naar één van de zeven Business Solution Centers die in de stadsdelen gevestigd zijn. In deze centra kunnen ondernemers cursussen volgen, trainingen krijgen of informatie over bepaalde belastingvoordelen. Alle advies, trainingen en cursussen zijn gratis.

SBS zou graag meer Business Solution Centers willen openen, bijvoorbeeld in Queens; een groot stadsdeel waar maar één Center is. Het probleem is dat er zowel op federaal als op gemeentelijk niveau onvoldoende middelen zijn. Stadsdeelvoorzitters hebben vaak nog wel potjes beschikbaar maar willen deze niet altijd gebruiken voor Business Solution Centers omdat ze vinden dat het oprichten ervan een verantwoordelijkheid is van de Centrale Stad (the City). Of ze zijn van een andere politieke kleur (Democraten) dan de Burgemeester en willen om politiek-strategische redenen niet geassocieerd worden met Michael Bloomberg ( de Republikeinse Burgemeester), die verantwoordelijk is voor de Business Solution Centers. Vooral niet nu de Burgemeestersverkiezing voor de deur staat (8 november). Als de Democratische kandidaat, Fernando Ferrer, erin slaagt Michael Bloomberg te verslaan is wellicht de weg open voor twijfelende (Democratische) Stadsdeelvoorzitters om mee te werken aan het oprichten van nieuwe Business Solution Centers.
Ook in Amsterdam zijn (en worden) vergelijkbare Centers (Ondernemershuizen) opgezet. In Amsterdam is de (gekozen) Burgemeester in ieder geval geen sta in de weg voor Ondernemershuizen.

Het oprichten van een BID is een tijdrovende bezigheid. Dit ligt niet zozeer aan de inhoud (bijvoorbeeld wetgeving, grenzen van een BID of extra diensten die worden geleverd), maar veel meer aan het proces.

Initiatiefnemers die een BID willen oprichten verenigen zich in een Stuurgroep. In deze Stuurgroep zitten leden van diverse pluimage: actieve buurtbewoners, winkeliers, vastgoedeigenaren, vertegenwoordigers van (welzijns)instellingen, kerken, scholen, bibliotheken etc. Het is belangrijk zo breed mogelijk steun te hebben in de buurt. Het oprichten van een BID staat of valt met een goede Planning (fase 1) en een goede Outreach om zoveel mogelijk steun te verwerven (fase 2). Deze fases kunnen respectievelijk vier en vijf maanden duren, maar de ervaring leert dat het soms veel langer duurt.

Deze week was ik bij een bijeenkomst van de Stuurgroep Southern Boulevard in the Bronx. De groep was bezig met de laatste, maar één van de belangrijkste stappen van de Planningfase, de rekenformule. Uiteindelijk moet er overeenstemming worden bereikt over de formule die gehanteerd gaat worden om te bepalen hoeveel elke deelnemer binnen een BID gaat betalen voor het leveren van extra diensten zoals vuilophaal, extra schoonmaak, veiligheidspersoneel etc. Er was al twee keer eerder over dit onderwerp vergaderd maar ze waren er niet uitgekomen. Ook deze vergadering leidde niet tot een definitieve beslissing.

Binnen een BID betalen vastgoedeigenaren van non-profit instellingen geen bijdrage (bijvoorbeeld de Universiteit van New York). Een van de Stuurgroepleden maakte zich zorgen over de berekening van de formule. Hij is een particulier (huisarts) met veel vastgoed in de buurt. Hij verhuurt bedrijfs- en winkelruimte aan ondernemers voor niet-commerciële prijzen. Dit doet hij waarschijnlijk omdat hij het belangijk vindt de huren betaalbaar te houden in de buurt. Officieel is hij geen non-profit instelling ook verhuurt hij niet aan non-profit instellingen. Door het type huurcontract dat hij hanteert kan hij de bijdrage niet doorberekenen aan zijn huurders. Hij zal de financiële bijdrage dus zelf moeten ophoesten.
Het is erg belangrijk deze vastgoedeigenaar binnen boord te houden. Voor het oprichten van een BID moet 51% van de vastgoedeigenaren akkoord gaan. Elke stem die je nu hebt is er één. Door als Stuurgroep te onderhandelen met deze eigenaar kan hij tevreden worden gehouden. Dit kan bijvoorbeeld door in het District Plan een paragraaf op te nemen met de tekst dat deelnemers van een BID, ongeacht de rekenformule, nooit meer dan een X bedrag hoeven te betalen.

De Outreach fase is een volgende kritieke fase. In deze fase moet zoveel mogelijk ruchtbaarheid worden gegeven aan het feit dat men bezig is een BID in de buurt op te richten. Het idee moet dus goed worden verkocht. Tegenstanders van een BID, die soms hun eigen anti-campagne opzetten, moeten verbaal geëlimineerd worden. Kortom: Grassroots Democracy in de praktijk of zoals een Stuurgroeplid het verwoordde: “it’s a political campaign, nothing more, nothing less“. En zoals we allen wel weten wordt er in politieke campagnes vaak vuil spel gespeeld.

Monique vroeg of ik al een beetje leuk contact heb met collega’s. Na een week kan ik zeggen dat ik erg aardige tijdelijke nieuwe collega’s heb, maar het is niet zo dat we elke dag samen gaan lunchen.

Op mijn eerste dag bij de Department of SBS kreeg ik een informatiemap met informatie over de buurt en een selectie van restaurants en andere eettentjes. Er zijn collega’s die met elkaar gaan lunchen maar vaak gaan ze ook alleen naar buiten om te winkelen of de krant te lezen in het park (het is hier nog erg mooi weer, zonnig en zo’n 20 tot 25 graden). Collega’s gaan vriendelijk met elkaar om maar de manier waarop het kantoor is ingericht maakt het niet gemakkelijk te socializen. De meeste medewerkers hebben alleen een bureau dat met schotten is afgeschermd (cubicles); een soort hokjes. Je zit met de rug naar elkaar toe. Alleen leidinggevenden hebben een eigen kantoor, rondom de cubicles.

Verder is het een gewoon kantoor; gisteren werd er taart getrakteerd. Regelmatig krijgen we emailtjes om toch vooral naar de afscheidsborrel van collega X te komen die een nieuw baan heeft, of we krijgen bericht dat collega Y bevallen is van een gezonde dochter of zoon. Op mijn eerste werkdag ben ik gaan lunchen met een goede vriend Eddy, die ook bij de gemeente werkt. Normaal gesproken ga ik wandelen tijdens de lunch, winkelen of in het park van het mooie weer genieten.

Opmerkelijk: elke doordeweekse dag wordt Fulton Street van 12.00 uur tot 14.00 uur afgezet, er is dan geen verkeer mogelijk. Dit wordt gedaan om de passagiersstromen, veroorzaakt door medewerkers van omringende kantoren die hun lunchpauze hebben, in goede banen te leiden.

Om bij 110 William Street te komen (mijn werkplek), pak ik elke dag bij 104 Street (Queens) de A Train naar de halte Broadway Nassau (Manhattan). Ik word praktisch voor de deur afgeleverd.

Een ‘lange’ rit geeft me voldoende tijd mijn gedachten voor de komende werkdag te ordenen. Als ik daarmee klaar ben zijn er nog vele dingen te doen om de 45 minuten door te komen. Voor me uit staren zonder echt iemand echt aan te kijken (de zogenaamde Subway Stare), de Village Voice of de New York Times lezen. Of toch stiekem naar mensen kijken die de krant of een boek lezen, zich opmaken (vrouwen in dit geval), slapen, bellen, sms-en, naar hun mp3-speler luisteren of spelletjes spelen op hun draagbare Playstation.
Ik ben blij dat ik mijn mp3-speler heb gevuld met mijn favoriete muziek en podcast-shows. Ik hoef me dus niet te vervelen tijdens mijn woon-werk-woon-verkeer. Hier is ook weinig kans toe; er wordt soms live muziek in de metrostellen gemaakt, de nieuwste filmdvd’s, eigengemaakte muziekdvd’s en andere spullen worden te koop aangeboden (is dit wel legaal?), of een aantal van New York’s Finest (politieagenten) rijden mee om een oogje in het zeil te houden.
Zoveel te zien, zoveel te doen. Soms vergeet ik bijna op tijd uit te stappen.